EINDADVIES REFERENTIEKADERS RUIMTE EN TIJD

Eindadvies over een referentiekader voor Ruimte en Tijd voor de kerndoelen voor primair onderwijs (po) en de onderbouw van het voortgezet onderwijs (vo), in opdracht van het Ministerie van OCW.

De eindproducten van Curriculum.nu gaven aan dat het leergebied Mens & Maatschappij extra aandacht behoeft. De uitwerking voor dit leergebied met een groot aantal schoolvakken, was nog niet zo ver gevorderd als andere leergebieden. Om nieuwe kerndoelen te kunnen maken, waren vervolgstappen nodig. Een van de opdrachten was het ontwerpen van een referentiekader Tijd en Ruimte. Dit referentiekader gaat over wat elke leerling in de basis moet weten over aardrijkskunde en geschiedenis om begrip ervan te kunnen ontwikkelen.

Een historisch referentiekader is eerder ontwikkeld, bestaande uit tijdvakken en kenmerkende aspecten. Er is echter behoefte om dit kader aan te passen en tegelijkertijd een geografisch referentiekader te ontwikkelen. Aardrijkskunde en geschiedenis zijn integratieve vakken: zij onderzoeken ruimtelijke verschijnselen en historische ontwikkelingen vanuit verschillende perspectieven of dimensies. De referentiekaders dienen niet enkel voor de vakken aardrijkskunde en geschiedenis, maar hebben ook een overstijgende functie binnen de het gehele leergebied Mens en Maatschappij.

Het afgelopen jaar heeft een kleine commissie een geografische referentiekader ontworpen, dat in vorm vergelijkbaar is met het historische referentiekader. Het bestaat uit twee tabellen, één voor PO en één voor de onderbouw van het VO, waarin een selectie van thema’s en gebieden is gemaakt. De gekozen thema’s en gebieden zijn gebaseerd op vier elementen (zie tabel).

Het PO-kader kent tien thema’s die met behulp van bovenstaande elementen geordend zijn:

  • A. De aarde als woonplaats van de mens,
  • B. De mens als bewoner van de aarde, beide verwijzend naar basiskenmerken en spreidingen op mondiaal niveau;
  • C. Gebieden: een verkenning, verwijzend naar de gebiedsgerichte kennis; 
  • D. Strijd om leefbaarheid – als verwijzing naar vraagstukken zoals klimaatverandering en grenzen & conflicten.

Voor het geschiedenisonderwijs stelt een werkgroep daarin een andere ordening van historische inhouden voor onderwijs op de basisschool en in de onderbouw van het vo voor. In plaats van kenmerkende aspecten stelt dit kader een beperkter aantal ontwikkelingen voor, die geplaatst kunnen worden in een of meerdere van de vijf (vo) of zes (po) tijdvakken. Het advies sluit enerzijds aan bij het bestaande kader maar biedt anderzijds mogelijkheden om meer multiperspectiviteit en meer wereldgeschiedenis in de klassepraktijk een plek te geven.


Downloads
Titel informatie
Corporatie

Werkgroep Referentiekaders Ruimte en Tijd; SLO (Nationaal Expertisecentrum Leerplanontwikkeling), Amersfoort

Uitgave

Amersfoort : SLO, 2022

Collatie

32 p.

Publicatiejaar

2022