HOE STEL JE DE JUISTE DIAGNOSE VOOR DYSLEXIE?
aantal verklaringen stijgt van 3,6 naar 14 procent

In Nederland heeft een buitengewoon hoog percentage leerlingen een dyslexieverklaring: bij de introductie van de vergoede dyslexiezorg is er door onderzoekers in Nederland uitgegaan van een prevalentiecijfer van ongeveer 3,6 procent, maar in het voortgezet onderwijs heeft 14% van de leerlingen een verklaring. Verder zijn de verschillen tussen scholen opvallend: zo is er een kleine groep scholen met geen enkele leerling met een dyslexieverklaring, maar ook 4% scholen waar meer dan 10% van de leerlingen een verklaring heeft. 

Dit blijkt sterk samen te hangen met de leerlingenpopulatie. Hoe meer leerlingen met laag-opgeleide ouders of een migratieachtergrond, des te minder leerlingen met een dyslexieverklaring. Daarnaast nemen hoger opgeleide ouders vaker zelf het initiatief tot een onderzoek. Dit geeft aan dat er ongelijke kansen zijn bij toegang tot de dyslexiezorg. Ook de manier waarop de aanmelding wordt gecontroleerd (door bijvoorbeeld de gemeente of een dyslexie-instituut) heeft invloed op het aantal verklaringen. 

Verder kwam uit het onderzoek van de inspectie naar voren dat veel scholen er niet in slagen de zwakke lezers en spellers goed te helpen. Om in aanmerking te komen voor vergoede dyslexiezorg, moet de school aantonen dat er goed onderwijs geboden op meerdere niveaus: niveau 1 is effectief en spellingsonderwijs aan de hele groep. Zorgniveau 2 is gericht op de 25% zwakste lezers en spellers; deze leerlingen moeten extra instructie, oefening en leertijd krijgen om op het gewenste niveau te komen. Zorgniveau 3 is intensieve instructie aan het kleine deel van de leerlingen dat ondanks goed onderwijs op niveau 1 en 2 problemen houdt met lezen en spellen. 

Leerlingen van 7 tot 12 die ondanks intensieve ondersteuning zeer zwak blijven presteren op lezen kunnen worden doorverwezen voor onderzoek naar ernstige enkelvoudige dyslexie. Dit is zorgniveau 4.

De meeste scholen hebben deze zorg niet goed georganiseerd: minder dan de helft van de scholen organiseert de zorg goed op de drie niveaus. Het artikel geeft bij elk zorgniveau uitleg en verschillende aanbevelingen om de zorg te verbeteren. Ook worden er verschillende lees- en spellingsmethodes genoemd die voldoen aan zorgniveau 3. 

Om te zorgen dat de juiste leerlingen de diagnose dyslexie krijgen, is het van belang dat scholen hun dyslexiebeleid onder de loep nemen. Er moet kritisch worden gekeken naar waar verbetering in de organisatie en uitvoering van de drie zorgniveaus nodig is. Het schoolbestuur moet daarnaast in de gaten houden hoeveel leerlingen op school een dyslexieverklaring hebben en of dat conform de verwachting is. 


Titel informatie
Auteur

Oostendorp, Marije van

Tijdschrift

Basisschoolmanagement

Uitgave

Jrg. 34 (2020), nr. 6 (augustus)

Collatie

p. 26-29

Annotatie

Met lit. opg.

Publicatiejaar

2020