OPGROEIEN EN OPVOEDEN IN ARMOEDE

Deze publicatie beschrijft de leefsituatie van kinderen in armoede en de gevolgen op hun welbevinden. Ook wordt de beleving van kinderen in armoede en hun ouders geschetst. De volgende vragen staan centraal: Welke kinderen lopen vooral risico om op te groeien in armoede? Wat betekent armoede voor hun dagelijkse situatie en welbevinden? Hoe gaan kinderen met armoede om? Wat betekent armoede voor de ouders? Welke gevolgen heeft armoede voor opvoeden en de ontwikkeling van kinderen?

Als eerst worden er enkele cijfers betreft armoede behandeld, waarna er een beschrijving wordt gegeven van een leefsituatie van kinderen in armoede en wat de gevolgen van armoede zijn op hun welbevinden. Vervolgens wordt de beleving van kinderen in armoede en hun ouders geschetst. Daarna worden de gevolgen van armoede voor opvoeden in beeld gebracht. Tot slot wordt ingegaan op de gevolgen van opgroeien in armoede voor de ontwikkeling van kinderen.

Enkele belangrijke bevindingen die voortkomen uit verschillende onderzoeken:
- Kinderen in armoede zijn op allerlei terreinen slechter af. Er is minder geld om uit te geven. Het kind kan geen lid zijn van een vereniging of kan niet meedoen aan schoolexcursies. Daardoor is het risico op sociale uitsluiting groter.
- Hoe langer een gezin in armoede leeft, hoe meer kans kinderen hebben om zich angstig, afhankelijk en ongelukkig te voelen. Dit kan leiden tot fysieke of psychische klachten zoals hoofdpijn, buikpijn of tekenen van vermoeidheid. Kinderen in armoede zijn negatiever over hun leven en toekomst dan hun meer welvarende leeftijdgenoten. Hun leven biedt te weinig stabiliteit en zekerheid. Dit maakt het lastiger om een goed toekomstperspectief te hebben.
- Armoede geeft vaak stress en spanning, waardoor in sommige gezinnen de band tussen ouders en kinderen onder druk staat. In langdurig arme gezinnen zijn weinig kinderen veilig gehecht.
- Armoede kan zorgen voor een slechtere hersenontwikkeling, waaronder een slechtere emotieregulatie. Dat geldt vooral voor kinderen van ouders die behalve met armoede nog te maken hebben met andere problemen die stress geven.
- Armoede in het gezin is een risicofactor voor kindermishandeling. Als er in een gezin meer dan vier risicofactoren (zoals werkloosheid, lage opleiding, arbeidsongeschiktheid, slechte huisvesting) in het spel zijn, is de kans op kindermishandeling rond de 30%. Ook voor jeugdcriminaliteit is armoede een risicofactor.
- Armoede heeft gevolgen voor de gezondheid van kinderen. Ongeveer een vijfde van de kinderen in armoede heeft overgewicht en obesitas komt aanzienlijk vaker voor.

In deze herziene versie zijn recente cijfers en bevindingen opgenomen betreft de leefsituatie van kinderen in armoede en de gevolgen op hun welbevinden.


Downloads
Titel informatie
Corporatie

Nederlands Jeugdinstituut (NJI), Utrecht

Auteur

Kalthoff, Hilde

Uitgave

3e herz. dr. - Utrecht: Nederlands Jeugdinstituut, 2020

Collatie

66 p.

Annotatie

Met lit.opg.

Publicatiejaar

2020